Een bloggie schrijven met de ielepiel

Erg makkelijk gaat het nog niet. Met m'n pink zit ik de tekst letter voor letter
in te typen. Dat kunnen die meiden in de trein met twee duimen een stuk sneller.
Moet ik ook maar eens proberen.

Tot heden heb ik m'n blog altijd met een PC of met m'n groompie gemaakt; foto's met een camera en schrijven maar. Ook als we op​ reis waren schreef ik de dagelijkse blog; foto's kwamen later wel. Gisteravond heb ik me suf zitten schrijven vanwege de opgelopen achterstand. Beetje neurasthenisch/dwangneurotisch ben ik wel en zo'n dagelijks schrijfsel heb ik me nou eenmaal voorgenomen.
Maar ik vermoedde dat er vast wel een andere mogelijkheid zou zijn en daarom heb ik vriend Dick geconsulteerd, en ja hoor, hij wist wel een app en daarmee heb ik deze blog geschreven en geplaatst.

Met de pink geschreven.

Dankzij de ielepiel vroeg thuis!

Fraai monument voor de mijnbouw die deze stad haar rijkdom heeft bezorgd.

Roos had gisteren gezien dat er dagelijks een Flixbus rijdt die om 10.00 uur vertrekt uit Essen naar Amsterdam. Vanmorgen vroeg heb ik uitgezocht of dat misschien een directe verbinding is die niet stopt in Utrecht en inderdaad was dat het geval. Welnu, ik heb mijn smartphone, mijn ielepiel-apparaatje eigenlijk vooral aangeschaft om niet meer met het wat zware groompie te hoeven sjouwen voor als we iets willen boeken bij de Flixbus. Ik heb ook de Flixbus-app gedownload, d.w.z. met assistentie van zoon Peter. En die heb ik vanmorgen uitgeprobeerd en geconstateerd dat mijn vermoeden terecht was en heb direct met de app ook kunnen boeken; voor 30 euro, geboekt een uur voor vertrek met z'n tweetjes naar Amsterdam.
De door Roos reeds twee maanden geleden geboekte reis van 14.30 hebben we ook nog kunnen terugboeken; dat is de flexibiliteit van het Flixbus systeem.
Essen is niet bepaald de "Fröhliche Stadt" die door Schubert wordt bezongen als in de Blog van gisteren. Het is een doodsaaie voormalige industriestad, overigens met een prachtig museum voor moderne kunst, het Folkwang museum. We waren wat aan de vroege kant en liepen nog wat door de stad voor we de bus namen. In de bus heb ik met de ielepiel de artikelen in trouw.nl gelezen; dat is best een goeie krant als ik het met de NRC vergelijk. En voor we het wisten waren we in Amsterdam Sloterdijk; na de Duitse stop in Oberhausen meen ik is de bus in één ruk naar Amsterdam gereden; scheelt een hoop tijd als Arnhem en Utrecht worden overgeslagen. Laatste stukkie met de trein en dan weer lekker thuis; bloggies schrijven. Ben nu weer helemaal bij gelukkig.

Bij aankomst thuis lag het parkeerterrein bezaaid met bloesem van de Japanse sierkers. Die bloeide vroeger
pas op de 24e april, de verjaardag van mijn moeder die vandaag 91 zou zijn geworden.

Voor 2 euro per uur naar Essen

Op weg naar de feestelijke dienst

Onze laatste uren in Brilon; we zijn er nu vaak genoeg geweest; we willen nu andere delen van het Sauerland gaan verkennen, te beginnen binnenkort in Bad Laasphe. Dus een gevoel van "Abschied". Nog even door de stad geslenterd; we kwamen bij de grote kerk en zagen een rij van kinderen op hun "paasbest" gekleed als bruidjes en de jongens in keurig pak; een katholieke feestdag. Ik was zo onbescheiden om het tafereel te fotograferen. Even later zagen we een fotosessie van een moeder die haar bruid-dochtertje uitvoerig stond te fotograferen bij de oude waterput op de markt; het haar bijzonder kunstig gevlochten.
Verder geslenterd; de Bauernstube bekeken; naar het kerkhof waar ik een serie eenvormige kruisen had gezien vanuit de bus: erebegraafplaats? Het bleek een enorm familiegraf te zijn. Maar verderop wel bij elkaar het droevig resultaat van twee wereldoorlogen; allemaal jonge mensen.

Sobere oorlogsgraven voor de zonen en dochters
van Brilon die vielen in de twee wereldoorlogen

Inmiddels was het tijd voor de bus naar de wereldplaats Meschede alwaar we de Flixbus zouden nemen. Alles weer als een uurwerk. De rit naar Essen met de Flix duurde 2.30 uur en kostte per persoon 5 euro?! Vraag niet hoe het kan, maar profiteer ervan! Schertsend zei Roos: "dat is 2 euro per uur. Op de aankomsthalte zag Roos dat er een dagelijkse Flixbus rijdt om 10.00 uur van Essen naar Amsterdam. Zij had de middagbus geboekt die om 14.30 uur naar Utrecht rijdt. "Maar eens even kijken", spraken we af. In het hotel gekomen zocht ik op m'n ielepiel, na een hoop geklooi om WiFi aan de gang te krijgen naar verbindingen van Essen voor morgen naar Utrecht of Arnhem, lauw oene, oftewel: alleen om 14.30 uur. Dat schoot niet op, maar later bedacht ik mij dat het wel eens een verbinding kon zijn die Utrecht overslaat.

Het grote marktplein van Brilon met de waterput
en restaurant Jägerhof op de achtergrond

Maar op dat moment moesten we ons toch een beetje haasten; we moesten naar de opera en die begon al om 18.00 uur; voor die tijd wilden we nog iets eten. Al met al hebben we Bratwurst mit Brot gegeten en waren we al om 17.00 uur gepikt en gedreven bij de opera. Maar er ging al veel volk naar binnen. Er was een voorprogramma met een lezing over de opera: "Le prophète", van Meyerbeer. Uiteraard was de inleiding in het Duits en kon ik het maar half verstaan en begrijpen. Idioot verhaal als gebruikelijk bij de opera, handelend over de figuur Jan van Leyden en de godsdienstwaanzin van de 16e eeuw in en rond de stad Münster. Ik heb daar wel eens wat over gelezen naar ik dacht zelfs in een boek van Yourcenar; maar eens nakijken.

Meschede, wachten op de Flixbus

De opera was een groots gebeuren; fantastische zang; zeer afwisselende muziek van hoog gehalte. Helaas had ik de verrekijker vergeten en kon ik de - Duitse - tekst helemaal niet lezen. Het verhaal was ook niet af te leiden uit het gebeuren maar kon ik achteraf en met de hulp van Roos wel oppikken.
Het duurde wel erg lang; van 18.00 tot 22.30 uur, zij het met een tweetal pauzes. Volkomen verzadigd van de muziek liepen we weer naar ons hotel, dat we overigens nog kenden van een eerder bezoek aan Essen.

Von selben Sopf übergossen

Daar zitten we weer ha ha

Ik had geen zin om vandaag te veel te plannen en stelde Roos voor om een keer het stuk Rothaarsteig vanuit Brilon te lopen. Tenslotte hadden we dat nog steeds niet gedaan doordat we gisteren de bus hadden genomen. Opvallend veel gekwinkeleer van vogels; allemaal bloemen waaronder een geelbloeiende bosanemoon. we genoten er van. Je loopt de toch niet zo kleine stad Brilon uit via een park en komt dan bij het steile gebied waar een bron ontspringt, de Mönn bron als ik het goed heb onthouden. We weken van de Rothaarsteig af en gingen verder langs een saaie weg door een dorpje. Daar maakten we een cirkel op grond van de kaart en gingen zodanig terug dat we de saaie weg door het dorp konden vermijden. En toen kwamen we tot onze eigen verrassing - ik herkende het niet eens direct - bij de plek waar we gisteren de bus hebben genomen.
Weer bij de bron van de Mönn aangekomen stelde ik voor om even van het uitzicht te genieten vanaf een bankje. En daar werden we aangesproken door mensen die we gisteren hadden gesproken in Brilon. Mensen die net als wij graag wandelen en Europa ook wel groot genoeg vonden; "von selben Sopf übergossen", debiteerde ik in neo-Duits.
Terug in het park heb ik een jongeman gevraagd nog een foto van ons tweetjes op een bankje te maken.

Opnieuw naar de Rothaarsteig

Heel origineel een "onsie" in het hutje met onze namen

Niet te geloven; we waren hier nog in september en nu zijn we er alweer en op weg naar de Rothaarsteig. Beetje bijtijds opgestaan; lekker ruim ontbeten; nog een bakkie bij de bakker en door het dorp op naar het station van Brilon; met de boemel naar Bahnhof Brilon Wald. Roos heeft gepland om zondag vanuit Brilon naar Brilon Wald te wandelen en dan de boemel door naar Meschede. Ik vind dat te link; wij platlanders vergissen ons behoorlijk in de tijd die het kost om door zo'n driedimensionaal landschap te lopen; niet alleen de "ups and downs" maar ook alle bochten en moeizame hellingen kunnen meer tijd nemen dan wij polderlopers inplannen.
Vanuit Brilon Wald liepen we de route die we enkele maanden geleden ook maakten. We kwamen aan bij het hutje waar we bij die gelegenheid onze namen hebben opgeschreven op de wand; stond er nog; we hebben de datum van vandaag toegevoegd. "Vinden we leuk!". En toen weer verder over de Rothaarsteig; nou, die heet terecht Steig, want hij rijst en daalt behoorlijk. Er lag nog wat sneeuw hier en daar en het was nog verrekte koud; gelukkig geen regen zoals was voorspeld; de weergoden waren ons gunstig!
Ik had niet zo'n idee wat ik kon verwachten; als altijd hanteerde Roos het wandelschema, maar op zeker moment realiseerde ik me dat we het "neusvormige" traject liepen dat in de punt een kapelletje herbergt met uitzicht over Olsberg; en zo geschiedde. Daar even op een bankje gememoreerd hoe ontzettend heet het "toen" was en hoe moe we "toen" waren. Nu niet; we liepen lekker door naar Brilon en het was koud als gezegd.
Maar daarbij kwamen we langs de Heidbammen Hütte, de plek met de mooiste toiletten "die ik ooit gezien heef"; Roos visiteerde het toilet en gaf na aarzeling toe aan mijn wens om aldaar een biertje te nemen. Overigens nam ik Goulash met een biertje. Leuke tent, vooral nu het zo koud was.
We liepen verder en kwamen in de buurt van een dorpje. Juist op het moment dat we de weg overstaken kwam er een bus aangereden. Ik riep Roos of we die niet moesten proberen aan te houden; en zo zaten we even later prinsheerlijk in de bus, op weg naar Brilon. Nog maar eens een lekker biertje genomen en naar het hotel. 'sAvonds in hotel Am Wallgraben heerlijk gegeten; een echte Wienerschnitzel, dus van kalfsvlees en natuurlijk met ....... een glaasje Grauburgunder.

Langs de Pader

Het oudste huis van Paderborn. Vanwege de
afbeelding op het huis wel "het Adam und
Evahaus" genoemd

Roos was jaren geleden al eens in haar eentje in Paderborn geweest en had mij verteld over een stoel waarin keizer Karel de Grote zou hebben gezeten. Toen wij de eerste avond in Paderborn hadden gegeten kwamen we met een stel mensen te spreken en ik vertelde hen dat we de "Kaiserstuhl" wilden gaan bekijken. "Quatsch", was het antwoord; dat de keizer hier op gezeten zou hebben is flauwekul; één van de dames van het gezelschap maakte de opmerking dat Karel de Grote hier in Paderborn steeds maar groter werd. We moesten er erg om lachen.
Maar vanmorgen zijn we een wandeling gaan maken door Paderborn en hebben we ook door de tralies gekeken waarschter de opgravingen zichtbaar zijn. Ik kon met de beste wil van de wereld geen stoel ontdekken in de massa rus gesteente van ongetwijfeld meer dan duizend jaar oud; de wens is de wil van de gedachte van de opgravers, zullen we maar zeggen.
Verder langs de Pader gelopen, zij ontpringt hier in Paderborn, het woord zegt het al, in wel honderd bronnetjes. En inderdaad, overal zie je watertjes ontpringen langs de rivier die behoorlijk veel water voert; meer dan onze Geul in Limburg. We liepen helemaal langs de Pder, door een mooi beeklandschap naar Burg Neuhaus. Daar weer een gedenkteken van WO II. In deze burg is al sinds jaar en dag een school. Twee leerlingen van deze school, broers, hebben als officieren een rol gespeeld in de aanslag op Adolf Hitler in juli 1940. Eén van hen heeft zelfs de springstof geleverd voor deze helaas mislukte aanslag. 

Drie hazen met samen 3 oren?! Hoort bij Paderborn

We zijn vervolgens terug gegaan met de bus naar Paderborn en hebben koffie gedronken alvorens we de bus namen naar Brilon. Onderweg uitgestapt in Bad Wünneberg en daar een wandelingetje gemaakt door een schilderachtig dalletje met bloemen in het weiland en veel vogelgezang.
Fijn om weer in Brilon aan te komen. Na enig zoeken vonden we hotel Am Wallgraben; dat houden we wel drie dagen vol! 'sAvonds heerlijk gegeten in restaurant Jägershof; vooral de Grauburgunder smaakt ons goed!

Gezicht op Paderborn

De Pader, kortste rivier van Duitsland. Komt
over 5 km in de Lippe, vandaar.

De Wewelsburg

Tussen de zitelementen zie je nog het zonnenrad

Enkele jaren geleden, bij het lezen van al die oorlogsboeken kwam ik de Wewelsburg tegen, een kasteel dat tijdens WO II door de Nazi's werd omgedoopt tot centrum voor de nieuwe Germaanse cultuur. Hoewel aan het eind van de oorlog het kasteel zou zijn opgeblazen door de Nazi's was het inmiddels als herdenkingsmuseum ingericht. Een zaal met daarin een mytische vloerversiering was nog intakt. Alles wat met de wereldoorlogen te maken heeft lijkt wel mijn pad te kruisen, zeker de laatste tijd. Het boek van Frans Nieuwenhuis heb ik nauwelijks dichtgeslagen; ik moet nog vaak aan de Russische soldaten denken na het boek van Merridale en dan nu deze expositie.

Direct na de oorlog heeft een serie schilderijen
van een regionale schilder hier gehangen ter
nagedachtenis van de ellende op deze plek.

Met de bus naar het plaatsje Wewelsburg, halte Schule. Daar uitgestapt zagen we alles behalve een kasteel. De buschauffeur was zo vriendelijk om ons de weg te wijzen; even wat teruglopen en dan het pad volgen. En inderdaad daar zagen we het liggen, maar eerst koffie drinken bij de iets verderop gelegen "Bäckerei"; dat viel tegen want die nacht was er bij de bakker ingebroken en zelfs de koffiemachine was meegepikt, althans er kon geen koffie geschonken worden. We namen wat lekkers, dan maar zonder koffie. En toen naar het bijzonder imposante kasteel.

Bij onze wandeling vonden we nog een steengroeve
waar wellicht de gevangenen te werk werden gesteld

De expositie was imposant; moeilijk hoor voor Duitsland om met een dergelijk verleden om te gaan. Maar men ging niets uit de weg. Het werk dat nodig was om de Wewelsburg destijds in te richten naar de wensen van Himmler c.s. werd verricht door gevangenen in een concentratiekamp; keihard werken met onvoldoende voedsel, kleding en continu met het gevaar om mishandeld en gedood te worden; gruwelijk. Er was een agenda van Himmler tentoongesteld, uniformen van de SS, foto's van de gruwelen. En inderdaad die kamer waarvan je kon voelen dat de cultus daar een hoogtepunt had moeten bereiken; het zonnerad in de vloer. Om dit te verhullen waren er allerlei loodzware zitmeubelen omheen en doorheen geplaatst.
Ik was er behoorlijk van onder de indruk. We waren het beu en gingen wat eten in het restaurant van het museum; was geen goed plan achteraf; smaakte nergens naar.

Hoog en ongenaakbaar verrijst het kasteel boven de bossen

Vervolgens geprobeerd een wandeling uit een folder van Roos te lopen; helaas verliepen we ons behoorlijk, maar een vriendelijke boer steeg van zijn enorme landbouwmachine en hielp ons bij de oriëntatie. Uiteindelijk vonden we een mooi pad en liepen we terug naar Wewelsburg. Tien minuten later ging de bus terug naar Paderborn. En nu dus wèl bij dat goede restaurant, met een glaasje Grauburgunder besteld ik "Schlachtplatte", een puur Westphalische combinatie van bakleverworst, bloedworst, rookworst, zuurkool en gebakken aardappelen met spek. Ik heb me aan de grond vast gegeten! dat was inderdaad een goed restaurant.

Na afloop van het eten in de "Ratskeller" een foto voor het
fraai herbouwde Rathaus van Paderborn

Een bijzonder gerieflijke rit met de Flixbus

Toen ik dit grote geval zag moest ik lachen: "dat slaat op de Flixbus", het Grüne Wunder. De Flixbussen zijn
meestal groen, vandaar.

We zijn wel een beetje verkikkerd op de mogelijkheden van de Flixbus; waren we onlangs nog in Brussel en Brugge geweest daar gingen we vandaag op weg naar Paderborn; we gingen een hele potpourie van activiteiten ontplooien die paar dagen in Duitsland; Paderborn, Brilon en Essen lagen in het verschiet. De weersverwachting was erg somber, maar dat zou gelukkig meer dan meevallen; geen druppel hoeven te incasseren!
Maar eerst naar Paderborn. De bus zou om 13.00 uur vertrekken vanuit Utrecht; van de passagiers wordt verwacht dat zij een kwartier voor vertrek aanwezig zijn zodat het inchecken vlot kan verlopen als de bus aankomt en niet pas hoeft plaats te vinden op het vertrektijdstip. Ach, meestal is de bus niet zo heel stipt en zelden een kwartier voor aanvangstijd en daar had Roos rekening mee gehouden met onze vertrektijd met de bus naar het station; ten onrechte! We waren keurig 20 minuten voor vertrektijdstip op de Flix halte en staken al over voor een zitbankje verderop om een broodje te knagen. Maar daar kwam een Flixbus aangereden, twintig minuten voor tijd! We konden direct inchecken en omdat iedereen keurig op tijd was vertrokken we vroeger. De hele rit zou keurig binnen het tijdschema verlopen. De Flixbussen zijn van verschillende busmaatschappijen, die een gezamenlijk booking systeem hebben; de bussen verschillen daarom wel iets van elkaar. En deze keer hadden we wel zo'n ongehoord gerieflijke bus, met heerlijke stoelen. Het was gewoon zonde (har har) dat we er om 19.00 uur waren.
Door de binnenstad van Paderborn naar het hotel aan de andere kant van de stad gewandeld en onderweg een goed restaurant gezien. Aangekomen bij het hotel wist ik Roos met weinig moeite over te halen om in het hotel te gaan eten; we hadden allebei geen puf meer om op pad te gaan: "dat goede restaurant komt morgen wel".

Op paasdiner bij Tycho en Amy

Roos met zoon Tycho en schoondochter Amy. Max moest "voor straf¨ op de gang.

We waren uitgenodigd om het paasdiner bij Tycho, Roos' jongste zoon en zijn geliefde Amy te komen genieten. Met de bus naar Nieuwegein; zij wonen, net als wij, op loopafstand van de halte van bus 77. Ze hebben het huis er vast niet op uitgezocht, maar het is wel verdraaid handig. Overigens was het al met al toch een lange rit; Nieuwegein is best groot.
We waren nog niet eens binnen of we werden al enthousiast begroet door "Max", een bijzonder energiek en nog erg jong klein soort collie; schattig beest met behoorlijk scherpe melktandjes. Ik ben altijd gek met beesten en kon het goed met Max vinden. Het huis bewonderd; goed uitgekozen kids! Ze hadden er niets aan hoeven te doen en konden er dus zo intrekken. Eén kamer was helemaal voor de parkieten beschikbaar; Amy is ook gek met dieren en heeft altijd vogels gehad. De parkieten waren ontzettend tam hoewel ze bij het knuffelen met je vingers hardhandig met hun kromme snavels tekeer gaan.
Amy had zich behoorlijk uitgesloofd met het eten; het smaakte ons bijzonder goed. Leuk hoor, die volwassen kinderen.

Het trio Andiamo

De leden van het trio Andiamo

Roos had enige tijd geleden in het kader van "Gluren bij de buren"  kennis gemaakt met een jonge man die bij die gelegenheid in de huiselijke kring muziek gemaakt had met enkele familieleden. Hij was conservatorium afgestudeerd pianist maar daarnaast tevens fysicus; een interessante vent. Via Facebook had Roos nog contact met hem en zo wisten we dat hij vandaag in ons dorp zou optreden met een trio: het Andiamo trio. Het optreden was voor de bejaarden in een van onze bejaardenhuizen/verzorgingshuizen ten dorpe.
Roos en ik hebben dat jaren geleden ook eens gedaan; we hadden bij die gelegenheid een aantal liederen uit de cyclus "Die schöne Müllerin" van Schubert gespeeld. Was erg dankbaar om te doen; niet alle bejaarden wisten deze muziek te waarderen; ik herinner mij nog een oudere meneer die met luide stem opmerkte: "Geef mij maar vader Abraham", maar er waren ook twee dames die ons met tranen in hn ogen bedankten voor deze heerlijke muziek. Daar doe je het toch een beetje voor.
Maar vanmiddag geen zingen, geen amateurs, maar afgestudeerden van het conservatorium. Een celliste, een klarinettiste en aan de piano de kennis van Roos. Zij speelden een trio van Beethoven en van Brahms. In mijn oren een razend moeilijke pianopartij. Prachtig, zoals in de compositie van Brahms de klanken van klarinet en cello versmolten. Was echt een middag genieten.
Na afloop maakten wij een foto van de musici.

De eerste oogst van Theo

Niet te geloven; het stond er allemaal weer zo mooi bij; Theo had al voorjaarsspinazie voor me van zaad, onder glas opgetrokken van de koude grond. Gistermorgen was ik na bezoek aan de markt even bij de tuin langs gegaan en daar was Theo bezig met het planten van de voorgetrokken bietenplantjes. Het zou vannacht wat gaan regenen; mooi moment om te planten. Maar hij had zelf al spinazie gegeten en inderdaad, verderop in de tuin bij de platte kassen stond de spinazie op oogsthoogte. "Dit jaar wil ik er niet naast zitten hoor Theo"; vorig jaar was ik te laat om van de oogst mee te genieten; alles was zelf opgegeten of verkocht aan anderen. Theo moest lachen en zou wat voor me oogsten. Theo oogst altijd 'smorgens vroeg; dat schijnt het beste te zijn voor de smaak en de structuur van het voedsel. Hij zou een zak voor me klaar zetten mochten ze niet thuis zijn vandaag.
En inderdaad zo rond half drie vanmiddag ging ik even langs; niemand thuis, maar de zak met lekkers stond voor me klaar. Zo tegen vijven kreeg ik trek en bedacht ik mij dat ik wel eens aan de spinazie kon beginnen; eerst goed wassen; er zat overigens nauwelijks zand in; de twee slakken heb ik maar vliegles gegeven van het balkon naar beneden. De eerste helft van de spinazie te koken gezet en de tweede helft vast in het water om te wassen. De geslonken en gekookte spinazie heb ik gesneden op een bord en met een klontje boter in een pannetje aangemaakt. Ik kon het niet laten om het even te proeven en het was zo heerlijk dat ik het direct helemaal heb opgegeten. Pas de tweede helft van de spinazie heb ik uiteindelijk gekookt en gesneden en met twee doree aardappels, nieuwe oogst en een heerlijk braadworstje van Veldvarkens fatsoenlijk met mes en vork verorberd. Dat was smullen!

Weer prachtig na al die jaren

De Mattheus Passion van Johann Sebastian Bach beschouw ik als de meest indringende muziek die oit werd geschreven althans mijn oor bereikte. Velen zijn het met mij eens, maar dat ter zijde. Zo'n twintig jaar geleden werd ik erop attent gemaakt dat er in Zeist voor amateurs een Mattheus Passion ingestudeerd kon worden en dat ik daaraan mee zou kunnen doen. Dat was niet tegen dovemansoren gezegd. Ik denk dat we wel drie maanden lang iedere zaterdagmorgen hebben geoefend; er waren "zangers" bij die geen noot konden lezen; het instuderen ging bijzonder langzaam, maar dat had ik toen nog helemaal niet door; ik genoot er ontzettend van. We hebben deze prachtige muziek ook uitgevoerd met orkest en al. Ik vond het een mirakel om daaraan mee te mogen doen.
Al jaren was ik doende om een tweede instrument te gaan bespelen; klarinet, viool, niet echt serieus; ik had e.e.a. geprobeerd, maar de stem als instrument was nooit bij me opgekomen ondanks dat ik verschillende zangers met de piano had begeleid?! Nou ja, vanaf die Mattheus uitvoering heb ik een tiental jaren lekker gezongen. Ook nog een keer de integrale Mattheus ook met wekenlang instuderen; was voor mij niet nodig want ik kende de muziek nog precies ook al was het tien jaar geleden. Was onder leiding van de prima dirigent/zanger Bas Ramselaar.
Maar na die uitvoeringen had ik het wel een beetje gehad met die Mattheus; al dat studeren en al dat lange zitten bij de uitvoeringen had z'n tol geëist; ik kon het stuk niet meer horen, tot vandaag.
Vandaag, Goede Vrijdag, ik heb een voortreffelijke in-ear koptelefoon bij m'n ielepiel gekregen en gebruik die uitsluitend met het groompie en Youtube. En daar staat de uitvoering van "Naarden 2016" o.l.v. Jos van Veldhoven integraal op. En dan hoor je die hartslag, de opzwepende contrabas in de eerste maten; ik had het te kwaad. En toen het jongenskoortje; de tranen liepen me over de wangen. Ik heb de hele Mattheus uitgezeten, genoten en moest weer helemaal bijkomen na afloop.

Kent u mij nog?

Op zulke schaatsen reden wij beiden destijds. Foto afkomstig van: http://www.schaatsland.nl

Zo sprak ik haar aan. Het was zeker dertig jaar geleden dat ik kennis met haar maakte in de trein; we waren beiden, voorzien van "hoge Noren", oftewel schaatsen op weg naar Woerden waar een schaatstocht was uitgezet. Hoewel ik vanaf mijn jongste jaren een verwoed schaatser was, heb ik nooit erg uitgemunt in deze sport; deed het erg graag, maar het vermoeide me ook wel buitengewoon. Weinig techniek. Loes was een stoere en na de start heb ik haar die dag ook niet meer gezien afgezien van later in Bilthoven.
Van die kennismaking met Loes herinnerde ik mij nog dat we spraken over het "Pieterpad", in die tijd gloednieuw. Loes leende mij het boekje van de eerste etappes uit; destijds had je nog vier verschillende boekjes van het hele Pieterpad; nu zijn het er nog twee.
Loes was inmiddels een hoogbejaarde dame, ze was inmiddels minder goed ter been en schuifelde voorzichtig voort; 86 jaar. Wandelen en schaatsen gingen niet meer en ze vond het oud zijn maar een heel probleem. Zij herinnerde zich mij inderdaad nog en wist nog waar ik destijds woonde. Ik vertelde haar dat ik op dit moment het Pieterpad aan het lopen was. "Tja, dat heb ik ook gedaan", mijmerde ze meer dan dat ze antwoordde. 

Positieve terugkoppeling

Onlangs vond ik in de trein een "Trouw", het exemplaar van het dagblad Trouw van dinsdag 28 maart 2017. In de bijlage "De verdieping" een artikel van Ylva Poelman onder de titel: "De natuur leert de banken dat ook zij kapot kunnen". Het artikel greep mij en sinds die tijd zit ik erover na te denken. Door al dat gewandel en andere activiteiten heb ik nog geen gaatje in mijn Blog-gemitrailleer kunnen vinden om het te formuleren. Maar vandaag ben ik niet aan de wandel en heb ik een daggie thuis ingeruimd. Moet de was doen, met de ielepiel naar de winkel om te vragen hoe ik in kan loggen bij het netwerk van T-mobile en nog wat van die kleine zaakjes regelen; alle tijd om ook eens te gaan bloggen.
Onder de indruk van het niveau van het artikel ben ik eerst eens in Internet "geklommen" om te zien wie en wat Ylva Poelman precies is en dat liegt er niet om; zij wordt de "bionische vrouw" genoemd vanwege haar expertise in biologische elementen in de natuur die technisch toepasbaar zijn in de mensenwereld: de termietenheuvel als inspiratiebron voor natuurlijke koeling in gebouwen in hete omgevingen bijvoorbeeld. Zij schrijft twee-wekelijks een column in de Trouw, zo langzamerhand de enige kwaliteitskrant die we nog hebben in NL.
Terugkoppeling, feedback, kennen we allemaal; de thermostaat van de CV is het bekendste voorbeeld: wordt de gewenste, ingestelde temperatuur bereikt dan slaat de verwarming uit; wordt het te koud, dan slaat zij weer aan. Geavanceerde systemen zorgen er dan ook nog voor dat de maximale watertemperatuur afhankelijk is van de omgevingstemperatuur zodat het systeem niet kan "doorslaan". Als biochemicus weet ik dat het (menselijk) lichaam over tal van buitengewoon krachtige systemen beschikt die stevig in de hand worden gehouden door terugkoppelingsmechanismen; de stolling is daarvan het meest aansprekende voorbeeld, maar in de immunologie heb je met name het complementsysteem. Wanneer de terugkoppeling niet werkt dan sterft het individu. Wanneer ergens een wondje ontstaat dan wordt de stolling geactiveerd en treedt lokaal positieve terugkoppeling op; het proces versterkt zichzelf. En juist dan is het zaak dat het systeem in de hand wordt gehouden; dat gebeurt door die krachtige terugkoppelingsmechanismen; een correcte afstelling tussen stimulatie en remming is de kracht van dit soort biologische systemen.
Overigens stemde het artikel mij enigszins somber in die zin dat ik mij realiseerde dat het mensdom binnen de biologische soortenrijkdom op zich een ontredderend positief feedback mechanisme kent; het steeds maar meer willen is mijns inziens een fundamenteel biologisch kenmerk en bij de moderne mens vertaalt zich dat in ongebreidelde hebzucht, materialisme en vooral toename van het aantal mensen. Korte termijn denken is ook een typisch biologisch fenomeen en rekening houden met ontwikkelingen over de individuele horizon is een bijzonder zeldzaam verschijnsel dat vrijwel uitsluitend beluisterd wordt bij eenzaam roependen in de woestijn.
Ons technisch kunnen is natuurlijk ook een echo van de positieve terugkoppeling; vanaf het gebruik van de eerste vuursteen als instrument voor snijden, hakken en doden en het vuur als beheersbaar verschijnsel en toepasbaar voor veel meer dan voedselbereiding is de voortschrijding van de techniek in een stroomversnelling geraakt; het hedendaags resultaat daarvan zien we om ons heen. Het ware goed dat we nu collectief ook de controlemechanismen van de negatieve feedback gaan invoeren.
Dit alles realiseerde ik mij na lezing van genoemd artikel dat het dagblad Trouw overigens ruimhartig ter beschikking stelt. Heel leesbaar en lang niet zo somber als mijn geleuter hier in de Blog.

Van Zelhem naar Braamt

Herdenkingsmonument op de markt van Zelhem

Vanwege het "twee treinmaatschappijen probleem" ging ik pas laat van huis en daarom konden ROos en ik eerst een uurtje steppen, d.w.z. bridgen tegen anderen maar via de computer; ik krijg weer veel plezier in het spel. Zaterdag gaan we weer thuis bridgen dus moeten we even oefenen. Zo tegen elf uur ging ik van huis.
Tweede poging en inmiddels derde en voorlopig zeker het laatste wandelbezoek aan Zelhem. Om kwart over één stapte ik uit de bus en liep de route die ik al met Roos vorige week had gelopen. Tot kasteel Slangenburg was het dus geen verrassing; daar was een bushalte. Hadden we dat vorige week maar geweten dat had ons een vervelende tocht langs de grote weg gescheeld.

Een echt GR-paadje tussen twee rijen bomen

Daarna een echt GR-paadje; een smal pad tussen twee rijen eikenbomen. Het was sowieso een behoorlijk aantrekkelijke route, maar ja, natuurlijk wel gedomineerd door wat we landbouw noemen maar feitelijk gewoon twee-dimensionale industrie is. Ik zag een sproeimachine op een beest van een tractor met een spanwijdte van een middelgroot verkeersvliegtuig; loodsen zonder ramen met grote voederinstallaties en schoorstenen alsof rookgassen moesten worden afgevoerd; een stuk voormalig weiland dat met chemicaliën was bewerkt zodat alles bruin verdord, afgestorven was. Het stemt mij toch allemaal niet erg vrolijk. Weidevogels heb ik niet gehoord of gezien.
Uiteindelijk bereikte ik Braamt. Net op dat moment begon het zacht te regenen; ik was droog overgekomen; wel wat vroeg maar ik heb er 5.70 euro tegenaan gegooid om met de vrijwel lege spitstrein van Doetinchem naar Arnhem te reizen. Aldaar omgecheckt naar NS en zonder kosten verder. Nog even door naar de fitness en de sauna. Een biertje bij Roos en geslapen als een blok.

Twee ponies die elkaar van de wintervacht afhelpen:
"If you scratch my back, I'll scratch yours"

Een idyllische boerderij in de verte

Een fraaie waterpartij binnen de activiteiten van het
regionale waterschap.

Een triest monument voor een omgekomen jongen. Dat moet wel
een vreselijke botsing geweest zijn gezien de beschadiging aan de boom.

Een volle dag Amsterdam

Moest naar de tandarts. Trein van half tien reed niet. Kon de bus naar Utrecht nog halen omdat ik de chauffeur kon beschreeuwen vanaf het perron naar de bushalte; hij wachtte even op me. In de bus een jonge moeder die volledig verslaafd was aan haar ielepieleapparaatje. Liet het kind af en toe zien waar ze mee bezig was maar bleef maar met dat apparaatje bezig. Gaf het af en toe aan het kind maar bleef voortdurend op dat schermpje kijken. En op het laatst geen enkele aandacht voor dat lieve kindje van pakweg 20 maanden. Ik kon het niet laten om bij het uitstappen te zeggen:  "je kunt die aandacht beter aan je kind besteden". Ze had geloof niet eens in de gaten dat ik iets tegen haar zei.
Met de trein naar Amsterdam; er lag een Volkskrant van vandaag met daarin het bericht dat Paul Engelfriet op 7 maart j.l. was overleden, 90 jaar oud. Hij was het resultaat van een menopauzale vergissing; een broer van 20 jaar ouder en enkele veel oudere zussen; hij was het nakomertje. Charmante vent en het verhaal van zijn kampioenschap kunstrijden werd weer breed uitgemeten.
Hij was in mijn tijd van het CLB hoofd van de militaire bloedtransfusiedienst via dewelke ik gedétacheerd was bij het CLB. De officierseed heb ik bij hem afgelegd; met twee andere dienstplichtigen, in uitgaanstenue en Paul met de rang van kolonel. Was best plechtig en serieus. Ik denk met plezier terug aan de paar keer dat ik met hem van doen heb gehad. Hij werd 90 jaar zag ik in het "in memoriam".
Ik was ruim op tijd bij de tandarts en ze was vrij snel klaar met het dichten van het gaatje: "ja, misschien zonde van uw tijd met die lange reis", zei ze ten overvloede.

De grote mannen achter de oktober revolutie, theoretisch
en praktisch

Ik ging nog even lekker de stad in. Eerst lopend naar het Stedelijk Museum; ik wilde nog foto's maken van het Russische propaganda materiaal dat daar hing van rond de oktober revolutie en later. Geen betere illustratie van het proces waarmee de Russische bevolking zand in de ogen werd gestrooid; er werd voorgesteld dat het arbeidersparadijs, de Sovjet Unie het economisch veel beter deed dan de kapitalistische wereld. Uit het boek van Merridale begreep ik dan ook het volslagen onbegrip van de Russische soldaat toen hij het veel welvarender Hongarije en Duitsland betrad.
Ik kon mij in het museum ook even grondig ontlasten en daarna met spoed naar het gebouw van de opera voor het middagconcertje. Onderweg uitgebreid gesproken met de conducteur; hij zat net als ik om een praatje verlegen; was slechts 1 keer in zijn leven in een mueum geweest; taalde daar ook niet naar: "het rook er naar ouwe mensen". Ik ben juist mijn oude vader zo dankbaar dat hij mj van jongs af aan heeft meegetroond naar musea en andere culturele manifestaties als concerten.

Zoals het in de fantasie en de propaganda werd voorgesteld

Het middagconcert was heel druk bezocht. Ik kwam echt op het allerlaatste moment binnen geschoven en kon slechts boven nog een staanplaats vinden. Ik had het laatste stuk naar het gebouw gehold; boven gekomen begon het concert; eerst een introductie over Janacek die op zijn 71e smoorverliefd was op een 34 -jarige en nog wel gehuwde vrouw. Het hier gespeelde kwartet had hij, geïnspireerd door die verliefdheid geschreven. Het was heel bijzondere muziek aldus de inleidster en dat bleek ook duidelijk bij de kwalitatief zeer goede uitvoering.
Ik hield het staan niet goed vol; ik moest echt ergens gaan zitten en kon gelukkig op de hoge trap terecht; daar kon ik wel niets van de optredenden zien, maar wel horen natuurlijk; als gezegd heel bijzondere muziek.

Het optredend kwartet. De naam weet ik helaas niet meer

Maar dat was nog niet alles; ik ging nog even naar het Cromhouthuis voor de expositie over Maria Sybilla Merian, de onderzoeker en schilder van met name de metamorfose van rups naar vlinder. Was een bijzonder interessante expositie met voortreffelijk geluidmateriaal. Kan ik iedereen die in de biologie en/of in de kunst is geïnteresseerd van harte aanbevelen.
Daarna naar Amsterdam CS en lekker terug maar Bilthoven.

Een origineel werk van Maria Sybilla Merian

De 2500e Blog!!

Mijn 2500e Blog, met dank aan Marjorie Rodrigues.

Toen schoondochter Marjorie aangaf dat ze een kalligrafeerset wilde hebben voor Sinterklaas heb ik daar direct op ingespeeld en haar daarmee kunnen verblijden. Bij die gelegenheid heb ik haar ook direct gevraagd of ze voor mij een aankondiging kon produceren voor mijn 2500e Blog, ja lezer, u ziet het goed, dit is de 2500e keer dat ik zo'n dagelijkse kletsverhaal de wereld in help en ik vind het nog leuk ook. Een enkele keer, met name na de wat terecht kritische opmerkingen van vriend Peter C. bedacht ik mij wat nou de zin is van zo'n dagelijkse exercitie; ik heb toen ook heel even overwogen om te stoppen en daar lijkt dan zo'n jubileumnummer als 2500 uitermate geschikt voor.
Deze Blogs schrijf ik niet omdat ik het van zo groot belang acht wat ik heb te vertellen, maar meer omdat ik er plezier aan beleef om later terug te lezen wat ik allemaal gewandeld heb, gelezen heb, overwogen heb, waar we heen zijn geweest en wat we gezien hebben. Dus vooral het terug lezen vormt mijn plezier, maar toch ook wel het even stilstaan bij wat je zoal hebt gedaan. Vaak komt het er niet de zelfde dag van om de belevenissen op te schrijven en wanneer het enkele dagen geleden is moet je heel goed nadenken wat je nou hebt gedaan; dat is heel goed om je eens te realiseren; als je niet meer weet wat je hebt gedaan dan lopen de dagen als zand door je vingers. Misschien is dat een onbedoeld bijeffect dat je minder het gevoel krijgt dat de dagen, de weken, de maanden en de jaren als een schaduw heen gaan.
Kortom, ik ga gewoon door, net als destijds Jerôme.

Naar de boeren

Bij ons laatste bridgeweekend, in Lochem, raakten we aan de laatste tafel en bij de naborrel in gesprek met Frans en Joukje Nieuwenhuis. Hoe het ter sprake kwam weet ik niet meer; wellicht toen Frans het over Corenwijn had en ik mijn zelfgestookte jenever aanprees: "ik ben chemicus", meldde ik bij die gelegenheid. "Ik ook", sprak Frans en direct hadden we een gesprek van "chemici onder elkaar". Na afloop dronken we samen een Corenwijntje en raakten we verder in gesprek. Frans had een boek geschreven naar aanleiding van zijn belevenis als kind tijdens de hongerwinter; hij was destijds samen met zijn broertje op transport gezet naar Friesland om aan te sterken en om niet te verhongeren. Hij vroeg ons min of meer of we dit boek zouden willen lezen en onze bevindingen aan hem wilden melden.
Roos heeft het boek geleend van de bieb en na lezing aan mij ter lezing overhandigd. En ik heb dat vandaag vrijwel in één adem uitgelezen.
Na "Ivans oorlog, van Merridale" was dit een verademing. Natuurlijk was ons land onder de bezetting van die zelfde Duitsers in grote problemen maar vergeleken met de Russische omstandigheden viel het nogal mee allemaal. Wat fantastisch was bleek toch wel de saamhorigheid van ons volk onder moelijke omstandigheden; "onder druk wordt alles vloeibaar" is de uitdrukking die het beste past bij de positieve, hulpzame hand die onderling geboden werd.
Frans heeft zich fors ingespannen om deze heel bijzondere sociale gebeurtenis zoveel mogelijk te documenteren. Daartoe heeft hij via verschillende wegen de betrokken kinderen, inmiddels de middelbare leeftijd bereikt hebbende benaderd. Hij kreeg ruim 200 reacties en heeft met deze mensen gesproken.
Verder heeft hij zoveel mogelijk proberen te achterhalen hoe organisatie en financiering plaats hebben gevonden. Het geheel maakt een gedegen indruk. Fijn dat hij deze zo indringende positieve sociale actie aan de vergetelheid heeft ontrukt.

PS Totdat ik het boekje van Rudi van Dantzig "Voor een verloren soldaat" had gelezen wist ik eigenlijk niet van de uitzending van stadse bleekneusjes naar het noorden en oosten van het land om aan te sterken en niet te verhongeren. Maar het gesprek met de buschauffeur in Friesland en onlangs met die toevallige ontmoeting bij het natuurterreintje kwam het ter sprake en dan nu dit boek van Frans Nieuwenhuis.
Het is verdraaid goed dat Frans dit heeft uitgezocht want anders zou het toch door de euforie van het naoorlogse in de vergetelheid terecht zijn gekomen. Zoals hij zelf al zegt is het niet meer dan een voetnoot in het onvolprezen boek van L. de Jong en het verdient meer dan dat!

Ivans oorlog

Het boek "Ivans oorlog", met als ondertitel:  "Leven en dood in het rode leger, 1939 - 1945", van de hand van Catherine Merridale ben ik gaan lezen op aanwijzing van Marcel Krielaars die dit boek noemde in zijn recente beschrijving van zijn bevindingen in Rusland a.d.h.v. een reis die hij in dit reusachtige land had gemaakt in de voetsporen van Anton Tsjechov: "Het brilletje van Tsjechov".
Het boek van Merridale is zo verschrikkelijk dat ik het meerdere keren van mij heb moeten werpen; ik hield het gewoon niet vol om over de ellende van het Russische volk te lezen en met name de ellende van de soldaten, door Merridale samengevat met de werknaam "Ivan". De gruwelen die men elkaar heeft aangedaan; het Stalinisme was een gruwel voor de eigen bevolking; de Nazi's hebben zich "beestachtig" gedragen; het rode leger was in het begin helemaal niet toegerust om de technisch vervolmaakte oorlogsmachine van Duitsland te weerstaan. De barre Russische winter en de verdere weersomstandigheden in combinatie met de enorme afstanden en uiteindelijk het organisatietalent van de legerleiding nadat de communistische partij zich minder met de organisatie inliet deden de kansen keren. Wat wij hier in het Westen niet realiseren, waarschijnlijk ook door de westerse propaganda is dat het de Russen waren die het leeuwendeel van de oorlogsinspanningen hebben geleverd; 70% wordt genoemd. En dat heeft Ivan geweten; onwaarschijnlijk hoeveel leed hier is geleden.
Nadat de kansen keerden ging de beestachtigheid de andere kant op; de grens met Hongarije werd overschreden; Ivan was verbaasd hoeveel beter het er hier uitzag dan in de zo geprezen Heilstaat waar zij vandaan kwamen. Maar daarna hoe zij als beesten tekeer gingen in het veroverde Duitsland; vrouwen en meisjes waren de slachtoffers; ik kon niet meer verder lezen. Wat de mensen elkaar kunnen aandoen; het is niet te geloven.
Ik gebruikte tot twee keer toe het woord "beestachtig" maar beschouw dat gewoon als beledigend voor beesten; dit doet geen enkele diersoort welke andere diersoort, laat staan de eigen soort aan.
Ik heb veel over oorlog gelezen, maar dit boek spant de kroon wat wreedheid betreft samen met de boeken over de vernietigingskampen.

Alledrie thuis; op bezoek bij Bram

Gezellig met Bram op schoot

Met de ielepiel en WhatsApp had ik gevraagd of het schikte als ik vandaag kleinzoon Bram kon opzoeken; vrijdag is Joke's "mammadag". Tòch een telefoontje van Joke en geen WhatsApp; de hele familie was thuis; ook schoonzoon Pieter was thuis ondanks dat de donderdag zijn "pappadag" is. Ze hadden gisteren hun nieuwe huis officieel gekocht; moest toch gevierd worden nietwaar?
En een drukte in zo'n jong gezin met twee werkende ouders. Terwijl Joke de was in de machine deed was Pieter nog aan het werk met computer en telefoon. Bram lag in bed. Later werd hij gevoerd met een lepeltje en hij kreeg iets onbestemds dat Joke had gemaakt; hij vond het kennelijk wel smakelijk maar moest tot mijn vermaak af en toe even pruttelen; kostelijk om te zien.
Pieter deed hem nog in bad in de badkamer op de wasmachine en dat terwijl hij zo'n fraaie babykamer had getimmerd; staat er grappig genoeg werkeloos bij want Bram slaapt voor het gemak van de nachtelijke voeding bij hun op de kamer; babykamer staat ongebruikt?!
Een kopje thee en een heel overleg hoe het nou moest met het eten. Uiteindelijk werd besloten dat we uit eten zouden gaan bij de Mexicaan; het restaurant waar Pieter en Joke ook de eerste keer hebben gegeten toen ze hun intrek namen in Gouda. Ik had de eer om hen te mogen tracteren.
Uiteindelijk, zo tegen half acht gingen we eten; de volwassenen hadden trek; Bram in de wagen en naar het restaurant. Zag er gezellig uit; een, op z'n Amsterdams gezegd, "kolere herrie" van allemaal boven elkaar uit schreeuwende/communicerende gezelschappen. Bram vond het best en lag wat verbaasd om zich heen te kijken; ik moest wel ff wennen. Was gezellig en af en toe konden we elkaar zelfs verstaan. De cordero asado smaakte me prima!
Pieter en Joke stelden voor om na afloop van het eten nog even bij hen langs te gaan voor een afzakkertje, maar "opa" had het wel gezien en nam de trein naar huis. Vanuit het station nog even langs gegaan bij Roos, maar die lag al in bed zag ik van buiten. Na een genoeglijk dagje heerlijk geslapen.

De route liep toch anders

Roos wilde vandaag per se meewandelen op de volgende etappe van het Pieterpad. Dat zou dan Zelhem - Doetinchem worden met een uitstapje naar Veldvarkens; als je in Zelhem komt dan moet je gewoon bij Veldvarkens langs! En zo zou gebeuren.
We hadden een vlotte reis naar Zelhem en streken direct neer bij "Het Witte Paard" voor een "broodje Verschrikkelijk". Daarna op weg naar Veldvarkens voor een klein vleespakket voor Roos.
Het was leuk om binnen twee dagen weer bij Jorieke en Joep langs te gaan. Jorieke liet trots de jonge eenden - en kipkuikens zien; uit de broedmachine. Ze waren druk bezig met voorbereidingen voor een moestuindag die de volgende dag zou plaatsvinden in hun tuin; een ruilbeurs en ontmoetingsdag van moestuin-enthousiastelingen. Dat sprak Roos wel aan; zij was onlangs naar zo'n moestuindag geweest in Nijmegen en had daar allerhande zaden van meegebracht; die staan nu in haar tuin met hun kopjes boven de grond.
Nog even bij de varkens gekeken en toen op pad; eerst terug naar Zelhem en verder langs het Pieterpad richting Doetinchem, althans dat was de bedoeling. Eigenlijk al direct week de GPS en de markering af van wat er in het boekje stond. Nou ja, zal wel goed gaan dacht ik ten onrechte. De jongeman in Pieterburen had me al verteld dat er activiteiten waren om het Pieterpad te verfraaien en te verlengen en dat hebben we hier ondervonden. Doetinchem is alles behalve een fraaie stad en de boekjesroute liep dwars door Doetinchem met een kleine afslag naar het station; ik was van plan om dat vandaag te gaan doen. Maar de nieuwe route (het boekje is ruim 15 jaar oud zag ik) liep door veel fraaier gebied; het was weer een echt aantrekkelijk etappe! Maar op zeker moment had ik toch zo'n unheimisch gevoel dat we Doetinchem gewoon voorbij liepen en dus de GPS gebruikt om te kijken hoe we naar het station moesten lopen. Bleek dat we nog ruim 5 kilometer van Doetinchem verwijderd waren. We hebben toen maar een wat grotere weg gezocht en via een fietspad naar Doetinchem gelopen. De trein van 20.39 bracht ons - een uur later dan we hadden gepland - terug naar Arnhem. Was een mooie wandeldag. Ik denk erover om de hele etappe vanuit Zelhem nog een keer te doen en dan te eindigen in Braamt; daar kun je ook met de bus weer weg komen aldus 9292.nl. Internet is echt onmisbaar geworden voor de wandelaar; wie had dat 30 jaar geleden kunnen bedenken?!

Een lezing in het Lichtruim

Ik had deze dag speciaal vrij gehouden vanwege de lezing die we bij zouden wonen; Gerard 't Hooft, een van onze lokale Nobelprijswinnaars zou spreken over "tijd" als fysisch verschijnsel. Roos had maar alvast twee toegangskaarten besteld. De lezing zou pas 'smiddags plaatsvinden dus had ik alle tijd om nog een paar ganzeneieren tot vanillevla te verwerken. Overigens doe ik dat zonder vanillestokje of vanillesuikerzakje; gewoon vla maken van melk, suiker, boter, ei-dooier en maizena volstaat om een heerlijke vla te maken die precies smaakt zoals vanillevla hoort te smaken; als het maar "ambachtelijk" wordt bereid.
Zo tegen twee uur ging ik Roos ophalen voor de lezing en gingen we richting Lichtruim, de nieuwe behuizing van alle culturele instellingen van ons dorp; een prachtig gebouw met alle voorzieningen die nodig zijn waaronder een fraaie gehoorzaal. Het was opmerkelijk rustig; geen wonder want de lezing was niet in het Lichtruim maar in de andere lokatie, te weten in Zeist. Wat lacherig gingen we maar weer naar huis; jammer, maar helaas?!

De eerste etappe van het tweede boekje

Drie weken oude varkentjes

Zoals ik van plan was heb ik vandaag inderdaad de eerste etappe van het tweede boekje van het Pieterpad gelopen: van Vorden naar Zelhem met tussenstop bij Veldvarkens. Met de trein van 10.30 naar Utrecht, de Intercity naar Arnhem, de Intercity naar Zutphen en de stoptrein naar Vorden; een hele onderneming. De route naar het Oosten van het land is lastiger dan naar het Noorden, maar ik raakte wel een beetje uitgekeken op de eeuwige stoptrein van Zwolle naar Bilthoven.
Deze etappe liep voor 80% door echt mooi gebied; rustig, afwisselend, bossen en heide maar ook landbouw. Het viel mij opnieuw oop dat je in de weilanden helemaal geen weidevogels meer ziet. Ergens bij een pareltje van een waterpartijtje met wat zompig terrein eromheen hoorde ik gelukkig een kievit. toevallig kwam daar ook net een tegenligger, een dame waar ik mee in gesprek kwam. Zij sprak mij aan over dat het hier zo mooi was en dat beaamde ik van harte. We spraken over het dilemma van landbouw en natuur; zij was er van overtuigd dat de vos en de buizerd vooral de bedreigende factor was voor de weidevogels; ik geef toch vooral de landbouw de zwarte Piet vanwege de lage grondwaterstand; er is gewwon niks te eten voor weidevogels met hun op moerasachtig terrein gespecialiseerde manier van voedselverzamelen. Er is geen slikachtig terrein meer. Dan kun je buizerd en vos bestrijden maar daarmee heeft de grutto nog niks te eten. Het gesprek ging ook nog over Afrika en over de hongerwinter. Haar familie had nog steeds contact met mensen uit het Westen via de geëvacueerde kinderen van "toen". Dat is toch wel een item hoor!
En toen door naar Veldvarkens waar ik een rondleiding kreeg; leuk die biggen met hun moeder en al die opdringerige vreetzakken achter het schrikdraad.
Beladen met vijf kilo heerlijk varkensvlees, een verrassingspakket dit keer, door naar Zelhem. Het Witte Paard bleek op dinsdag gesloten, maar ik kon toch een biertje en een tosti krijgen van de eigenaren die op het terras van het zonnetje zaten te genieten.
Met de bus terug en ik kon keutrig om 18.30 uur inchecken voor de trein van 1839 van Doetinchem terug naar huis.

Meer dan ik had gedacht

Op één etappe na heb ik de eerste helft, althans het eerste boekje van het Pieterpad klaar. De etappe Sleen Coevorden ga ik nog met Luuk lopen en dan in omgekeerde richting van Coevorden naar Sleen, of beter naar Erm en daar gaan we dan lekker eten bij Chris Moorman; dat laat ik mij niet ontnemen!
En nu las ik net dat het eerste boekje al een kleine 250 kilometer (236 om precies te zijn)  inhoudt en dat heb ik in twee maanden afgelegd tussen alle reisjes en andere wandelingen door; ben ik wel een beetje trots op.
Als het ff wil ga ik morgen aan het tweede boekje beginnen en dat wil ik echt van noord naar Zuid afwerken; morgen de etappe van Vorden naar Zelhem en dan even neerstrijken bij Veldvarkens als dat hen schikt. Zo niet, loop ik door naar het "Witte Paard" en strijk daar neer voor een biertje en wellicht een broodje verschrikkelijk. 

Voor het eind van de dag

Al enige tijd liep ik met het plan rond om eens lage wandelschoenen aan te schaffen; lekker licht en vooral ook geschikt als je een combinatie van wandelen en sociale gebeurtenissen hebt zoals een bridgeweekend, een wandel/opera vakantie o.i.d. En verder lopen lage wandelschoenen, zeker op het lichtere NLse terrein makkelijker. Maar ja, welk merk moet je dan nemen; voor een twijfelaar als ik eigenlijk best een probleem want ik ga het liefst af op een deskundig advies en dat vond ik bij ons in de onvolprezen Biltse bibliotheek.
In het wandelblad "Op Pad" stond een test van lage wandelschoenen met een laaiend enthousiaste uitkomst van de perfecte schoen voor "alle soorten terrein". Dus die wilde ik mij aanschaffen. Helaas had Bever sport dit merk niet; dat is toch wel mijn favoriete sportspullen leverancier via Internet. Maar Internet biedt altijd wel soelaas en zo kwam ik na kort zoeken bij de Internet firma CAMPZ; blijkt een slim internet-concept te zijn dat levert via UPS. En UPS liet mij vrolijk weten dat de spullen - ik had ook maar direct een nieuwe zomerwandelbroek besteld, Lundhags Jonten gorne maat 50 - "voor de avond" bezorgd zouden worden. Eventueel een tweede bezoek en anders zouden de spullen retour gaan. Het internet shoppen bindt je soms aan huis. En zo zat ik als een gekooide tijger met dit prachtige weer de hele dag thuis te wachten op wat komen zou. Tegen de middag loste Roos mij af: "ga jij maar even dit boek terug brengen naar de UB". Heerlijk op de fiets, door het Biltse tunneltje langs de weilanden waar tot mijn verdriet geen enkele grutto, kievit, wulp of haas te zien of te horen was, maar wel in het zonnetje naar de UB. Daarna nog door het landgoed Sandwijck gewandeld waar een zekere Vincent als vaak in het zonnetje op een bankje zat te werken.
Bij thuiskomst bleek dat de spullen waren gearriveerd en ze waren het wachten waard! Erg handige broek die nog wel even moet worden ingekort en de schoenen zitten goed; moeten nog wel ingelopen worden. Al met al was het toch best het wachten waard, maar bezorging via de PostNL vind ik toch handiger; kun je het bij een postkantoor laten bezorgen en ophalen als het je schikt.

Door het dal van de Drentse Aa vanuit Assen

Zo, even poseren voor dit enorme hunebed van Rolde

Vandaag een NS wandeling gemaakt met Roos. Zij had in het kader van de boekenweek en het daarbij behorende boekenweekgeschenk een mogelijkheid om een dag gratis met de NS te reizen. De keuze was Maastricht of Assen; lekker ver weg en goede verbindingen. Het werd Assen.
We hadden afgesproken om elkaar om 8.00 uur op het station te ontmoeten en van te voren nog even te chatten of het idd 8 uur zou worden. Ik had er niet zo gek veel zin in; had gisteravond liggen lezen in het boek "Ivans' oorlog", over de wederwaardigheden van de Russische soldaten tijdens WO II. Dat was zo aangrijpend dat ik er slecht van had geslapen. Treurig wat dat Russische volk allemaal is aangedaan de afgelopen eeuwen, maar wat Hitler en Stalin hebben aangericht is gewoon niet voorstelbaar. Ik voel zo'n medelijden met die mensen.
In de trein naar Zwolle zaten we wat te kouten en later zat ik wat te suffen terwijl Roos een Volkskrantje las. Van de rit met de Intercity weet ik me eigenlijk niets te herinneren; ging lekker vlot. En daar ging het direct vanuit het station naar het buitengebied en het dal van de Drentse Aa. Ik dacht dat ik dat zo langzamerhand wel kende, maar niets is minder waar. Na een kop koffie ergens onderweg ging het wel weer en liepen we door het stroomdal van de Aa; het werd steeds mooier. Na 10 kilometer bereikten we Rolde. Grappig om daar na zo'n korte tijd opnieuw te zijn. We gingen een boterhammetje knagen op een bankje bij een hertenkamp annex eendenvijver. Een merkwaardige "wedloop" tussen een zwarte zwaan en een grauwe gans deed ons verbazen en lachen; die malle beesten bleven elkaar opjagen. Mijn stemming sloeg helemaal om merkte ik; de vermoeidheid was verdwenen en ik werd weer helemaal vrolijk!

De poepenhemel; ik dacht dat het een plek om te poepen was?!

De rest van de wandeling werd almaar mooier. We kwamen langs "de poepenhemel", een kleine schans waar in 1672, het rampjaar, de tent van de bisschop van Munster was opgezet, "Bommen Berend"; in die tijd waren bisschoppen en pauzen altijd bereid tot oorlog?! Berend wilde Groningen veroveren en wachtte hier af hoe zijn troepen het zouden redden. Ik dacht natuurlijk dat poepen gewoon poepen betekende, maar het sloeg op "papen" zoals ik te laat merkte?!

Een fraai ven onderweg

Uiteindelijk bereikten we Assen en binnen enkele minuten arriveerde de Intercity naar Utrecht. We spraken af om door te reizen naar Utrecht en daar een kroketje te scoren; het zou anders verlopen. De trein was veel te kort voor het aantal passagiers; het gratis reizen vanwege de boekenweek zal daar debet aan zijn geweest. Roos vond een zitplaatsje en ik heb tot Zwolle gestaan; Roos reed verder door naar Utrecht; ik nam de stoptrein naar Bilthoven waar Roos al twee minuten zat te wachten op mijn aankomst.
We hebben vervolgens ons kroketje lekker bij de "Kwalitaria" in de Julianalaan gescoord; smaakte uitstekend! Was een heel gezellige wandeldag.

De Metsiers

Een dun boekje, een bekende titel, een overbekende schrijver, Hugo Claus. Roos had dit boekje opgediept uit haar op te ruimen boeken en raadde het mij ter lezing aan. Dinsdag na onze Pieterpad etappe van Hardenberg naar Ommen had ik het gekregen en was ik er in de trein vast mee begonnen. Gek boek, handelend over een merkwaardig asociaal familieverband met een incestueuze relatie als leidraad voor het verhaal. Een wat achterlijke maar fysiek aantrekkelijke broer en zijn zuster die zich sterk tot hem aangetrokken voelt. De opbouw van het verhaal is perfect; taalgebruik is zoals het Claus betaamt Vlaams en daardoor niet altijd makkelijk te volgen maar het geeft wel een sfeer aan van landelijkheid, moeras, koeienstront en een vooroorlogse achterlijkheid.
Al voortdenderend naar Heerlen schoot ik aardig op in het boek en had het voor driekwart uit; kreeg er genoeg van en wilde het eigenlijk wegleggen; het verhaal kabbelde maar voort. Nog even achterin gebladerd en toen zag ik dat de achterlijke broer uiteindelijk wordt doodgeschoten, net als de achterlijke hoofdpersoon in het boek "Of mice and men" van John Steinbeck. Daar moest ik toch wel het mijne van weten en heb ik het hele verhaal tot mij genomen. Ik kon niet anders concluderen dat het geheel toch wel heel goed in elkaar zit. Of ik het nou een goed boek vind weet ik eigenlijk niet. Literair is het niet echt; een sociale roman zou ik het willen noemen.
Ik heb het boek verder gebruikt om een mooie veer die ik al wandelend onderweg vond in mee te nemen. Zal het bij een andere gelegenheid achterlaten in de trein voor een volgende lezer.

De opslag van duurzame energie

Na een bezoek aan de markt zijn we nog even de bibliotheek ingedoken. Ik wilde de "Trouw" van afgelopen dinsdag inzien vanwege het tweewekelijks artiekl van de bionische vrouw, Ylva Poelman. Deze keer ging het over het vermogen van cactussen om in droge omgevingen adequaat water op te slaan en er zuinig mee om te gaan.
Verderop in deze krant zag ik een ingezonden stuk van Marten Fluks, een oud-ingenieur, waarschijnlijk ook gepensioneerd net als ik. Hij was van mening - en volstrekt terecht vind ik - dat de toch vrij moeilijk voorspelbare aanvoer van duurzame energie gecombineerd moet worden met adequate opslagtechniek. En hij spreekt met enige drang naar de beleidsbeslissers dat hiertoe technieken ontwikkeld dienen te worden wil duurzame energie daadwerkelijk zeer grootschalig toepasbaar kunnen worden. Nu is het nog zo dat noodvoorzieningen moeten inspringen indien er onvoldoende aanvoer is van wind - of zonne-energie. Je zou in tijden van overvloedige duurzame energie deze zodanig moeten kunnen omzetten dat je er bij tekorten uit kunt putten. Denk maar aan een accu, perslucht, vliegwiel, omhoog pompen van water. Ik zou hier de elektrolyse van water en productie van waterstofgas aan willen toevoegen

De hele discussie over klimaatverandering en de noodzakelijkheid om hernieuwbare energiebronnen aan te gaan boren speelt al zeker vanaf de jaren 70 van de vorige eeuw. Ik heb dat destijds opgepikt uit de wetenschapsbijlage van de Volkskrant, in die jaren nog, samen met de NRC, een kwaliteitskrant. De Volkskrant had een bijzondere wekelijkse serie over het gebruik van waterstofgas als energiedrager. Naar ik mij herinner was er in de dertiger jaren een stad in Zwitserland, Zürich als ik goed heb onthouden die waterstofgas gebruikte als energiedrager. Waarschijnlijk werd de waterstof gegenereerd door elektrolyse van water d.m.v. energie die beschikbaar was door de waterkracht die in Zwitserland ruim beschikbaar is.
Decennia lang heb ik met toenemende verbazing moeten constateren dat er op dat gebied weinig gepubliceerd werd; wel werd er over groene energie gesproken en dan kwam waterstofgas weer om de hoek, maar dat werd dan wel gemaakt m.b.v. methaangas, waardoor er gewoon een enorme hoeveelheid CO2 wordt gegenereerd; het paard achter de wagen spannen dus.

Misschien verwacht ik wat monomaan dat waterstofgas als energiedrager een panacée zou kunnen worden; je kunt het eenvoudig transporteren net als aardgas; het heeft een hoog-energetische verbrandingswaarde. De bereiding van waterstofgas in tijden van overvloed aan groene energie zou m.i. moeten gebeuren door elektrolyse van water; dat wordt dan gesplitst in zuurstof en waterstofgas. Helaas is dat proces nogal inefficiënt. Wat ik de afgelopen decennia heb gemist zijn publicaties over de verhoging van deze efficiency daar waar de efficiency van fotoëlectrische cellen, de zonnecellen door onderzoek en technische verbetering enorm zijn toegenomen.

Ingenieur Fluks doet een beroep op de beleidsmakers om te investeren in onderzoek op het gebied van de opslag van energie. Ik zou daarbij willen denken aan onderzoek naaar de verbetering van het elektrolyse proces van water.

PS Naar ik meen is er in Duitsland al een proefproject gaande op dit gebied.